Betaina (trimetyloglicyna)

Białka, tłuszcze i węglowodany, to główne składniki pokarmowe naszej diety. Aminokwasy mogą być związkami budującymi białka, wtedy mówimy o aminokwasach białkowych lub pełnić zupełnie inne role w naszym organizmie. Niezależnie jednak od tego, wszystkie są niezbędne naszemu organizmowi do prawidłowego funkcjonowania i zachowania homeostazy- wewnętrznej równowagi. Aminokwasy mogą nam się głównie kojarzyć ze sportem, gdzie pełnią rolę suplementów diety wpływających na wzrost masy mięśniowej. I chociaż jest to ich znaczna rola, to aminokwasy takie jak betaina pełnią też inne bardzo ważne funkcje. I choć mało się o tym mówi, warto być świadomym roli pewnych niekoniecznie „popularnych” związków w naszej diecie.

Dlaczego betaina jest tak ważna dla naszego organizmu?

Charakterystyka ogólna

Betaina jest organicznym związkiem chemicznym z grupy aminokwasów. Jest bardzo stabilną i nietoksyczną substancją naturalną. Z chemicznego punktu widzenia jest ona glicyną z przyłączonymi trzema grupami metylowymi, stąd nazywana jest trimetyloglicyną. (1) Po raz pierwszy została zidentyfikowana w XIX wieku w roślinie beta vulgaris, czyli buraku zwyczajnym. Betaina nie jest powszechnie spotykanym składnikiem pokarmowym, ale jak każdy aminokwas pełni w organizmie określone funkcje.

Betaina: (2), (3), (4)

  • wspiera pracę i regenerację wątroby
  • bierze udział w syntezie kreatyny

Co należy jeść, aby dostarczyć sobie odpowiednie ilości betainy?

Aminokwas ten znajdziemy w produktach zarówno pochodzenia zwierzęcego, jak i roślinnego. Ponadto jej źródłem są również produkty bogate w cholinę, ponieważ jest ona utleniana do betainy w wątrobie oraz nerkach. (5)

Gdzie znajdziemy najwięcej betainy? (8)

  • quinoa: 630 mg/ 100 g produktu
  • szpinak: 110 mg/ 100 g produktu
  • buraki: 130 mg/ 100 g produktu
  • otręby pszenne: ok. 130 mg/ 100 g produktu
  • nasiona słonecznika: 35 mg/ 100 g produktu
  • orzechy nerkowca: 11 mg/100 g produktu

Generalnie wszystkie produkty pełnoziarniste są dobrym źródłem betainy, a jej poziom waha się między 40 a 56 mg, co oczywiście będzie zależało od ilości spożytego produktu i sposobu jego przygotowania.

Ciekawostka

Betaina jest termostabilna, co oznacza, że nie powinna ulegać stratom podczas obróbki termicznej. Jednak po wykonaniu analiz produktów bogatych w betainę i poddanych gotowaniu odnotowano znaczne straty tego związku. (6) Należy więc brać pod uwagę, że techniki kulinarne będą zawsze przyczyniać się w mniejszym lub większym stopniu do zmniejszenia zawartości związków aktywnych biologicznie. Podczas przygotowywania potraw, warto minimalizować czas gotowania (jeśli jest to oczywiście możliwe) oraz spożywać jak najwięcej warzyw w formie surowej. (7)

Jakich ilości betainy potrzebuje nasz organizm?

Ilości betainy jakie powinniśmy sobie dostarczać uzależnione są od naszego wieku i stanu zdrowia. Konkretne jednostki chorobowe mogą wymagać większych porcji. Zalecenia co do ilości przyjmowania betainy bazują na wynikach z badań klinicznych. Oszacowano, że dzienna podaż betainy w diecie powinna wynosić około 1500 mg. (8)

Poparte nauką

Istnieje szereg badań naukowych dla betainy, oto niektóre z nich:

W bazie danych obejmujących artykuły z dziedziny medycyny i nauk biologicznych PubMed istnieją obecnie 7 674 badania wykazujące działanie betainy (TMG).
16
przeanalizowanych badań
13
wskazywało istotny statystycznie pozytywny wpływ na organizm

Poznaj produkty zawierające ten składnik: